In Haste

Ayaküstü (In Haste) dört yıl boyunca İstanbul’un çeşitli yerlerinde fotoğraflandı. Balerinler metroda, vapurlarda, Galata’nın arka sokaklarında ve Taksim’de İstiklal Caddesi’nde habersizce beliriyor. Genellikle resmi sahnelerde kalan bir Batı sahne sanatı olan bale, sokağın gündelik koşuşturmasıyla buluşuyor. Şehir ve sahne, yoldan geçen ve seyirci iç içe geçiyor.

Tiyatro, izleyicisine nereye ve ne zaman bakması gerektiğini söyler: ışıklar söner, perde açılır ve dikkatin nereye yöneleceği önceden belirlenir. Sokak ise hiçbir talimat vermez. Her yaya, bir iki saniye içinde durup durmayacağına ya da yürümeye devam edip etmeyeceğine tek başına karar verir ve kamera da işte bu kişisel kararı kaydeder.

Sokak sahneye dönüştüğünde, kadraj içindeki roller tersine döner. Görüntünün asıl oyuncusu halk olur. Bazı yüzlerde şaşkınlık, merak ya da tereddüt görülür. Diğerleri ise hiçbir şey göstermez: Bir adam telefonla konuşmaya devam eder, bankta oturanlar sohbetlerine devam eder, alışveriş yapanlar başlarını çevirmeden parmak uçlarında dans eden bir balerinin yanından geçerler. Kayıtsızlık da bir tepkidir ve fotoğraflar buna şaşkınlıkla aynı önemi verir. Dansçıların soğukkanlılığı onları sokaktan ayırır ve bu mesafe, etraflarındaki her tepkiyi görünür kılar. İzleyen bedenler ve başka yere bakan bedenler birer gösteri haline gelirken, şehir kendi ritmini sürdürür.

Vagonlar, iskeleler ve peronlar, içinden geçmek üzere inşa edilmiştir. İnsanlar bunları birkaç dakika boyunca paylaşır ve birbirlerine bakmamayı öğrenmiştir. Bir turnike başında ya da vapur güvertesinde duran bir balerin, bu sessiz anlaşmayı bozar. Dans jesti birkaç saniye tutar; fotoğraf ise şehrin yoluna devam etmeden önce ne kadar süre geriye baktığını ya da hiç bakıp bakmadığını ölçer.

Proje, Türkiye’de yayımlanan günlük Radikal gazetesinde “Kentte bale zarafeti” başlığıyla yer aldı.